МАГБАТ СПАНОВ ПРОФЕССОР
ЭКОНОМИКА ҒЫЛЫМДАРЫНЫҢ ДОКТОРЫ МАКРОЭКОНОМИКА МАМАНЫ
КӘРІМ МӘСІМОВ: ПРЕМЬЕР ҚЫЗМЕТІНДЕ ЕКІНШІ МЕРЗІМІ ЖЕР НАРАЗЫЛЫҚТАРЫ
14-ші жылы Кәрім Мәсімов Қазақстан Республикасының премьер-министрі қызметіне қайта оралды.
Әкімшіліктің басшысы болғандықтан, ол үкіметті бақылаудан алшақтаған жоқ, оның мақсаты мен міндеті үкіметтің ырғағын жұмыс жағдайына қайтару болды.
Бұдан басқа, елдің одан әрі экономикалық өсуіне байланысты мәселелерді шешу қажет болды. Ауыл шаруашылығын реформалауға баса назар аударылды.
Серік Ахметовтың іске асыра бастағаны тоқталды және дағдарысқа қарсы менеджер Кәрім Мәсімов тағы да шақырылды.
Бұл шын мәнінде елдегі экономикалық өмірді басқару мәселесін тез және түбегейлі шешуге керек болуына байланысты болды.
Кәрім Мәсімов жағдайды бақылауда тұрғанын ескере отырып,сол кезде ол әкімшіліктің басшысы болды,ал бұған дейін премьер-министр болғандықтан,
елдегі макроэкономикалық ахуалды бақылап отырды.
Және ол серпін қажет екенін түсінді.Екінші рет премьер-министр болып тағайындалғанда, жер реформалары басталды.
Бірақ тағы да үлкен кемшілік - бұл жер реформалары идеологиялық тұрғыдан дайындалмаған. Қазақстанда жерге жеке меншік құқығы болған жоқ екендігін айттым.
2016 жылы 30 наурызда Ұлттық экономика министрі Ерболат Досаев Қазақстан Республикасының Жер кодексіне, шетелдіктерге ауыл шаруашылық жерлерін жалдаудың максималды
мерзімін 10 жылдан 25 жылға дейін ұлғайту түзету туралы жариялады.
25 сәуірден 21 мамырға дейін наразылық митингтері Қазақстандағы бірнеше қалаларда өтті.Нәтижесінде Президент Н.Ә. Назарбаев ауыл шаруашылығы мақсатындағы жер учаскелерін жалдау туралы
Жер кодексінің төрт нормасына мораторий енгізді,Оны 2016 жылдан бастап 2021 жылға дейін ұзартты.
«ҚР Парламенті Жер кодексінің резонанстық нормаларына мораторийді ұзартты» 12.09.2013, sputniknews.kz
Осы уақыт аралығында Қытай «Бір белдеу-бір жол» (Жібек жолы) мегаэкономикалық бағдарламасын ұсынған кезде оның байланыстары мен білімін ескере отырып
(Қытайдағы университетті бітірген) Масимовты тағайындау туралы шешім қабылданған.Және ол «Бір белдеу - бір жол» бағдарламасын іске асыра бастады.
Қазақстанның кемшіліктері мен артықшылықтары туралы айтатын болсақ, Қазақстан теңіз инфрақұрылымына тікелей қол жеткізе алмайтын 34 мемлекеттің бірі болып табылады.
Біздің өнімімізді жеткізуде біз аздап шектеуліміз.Президенттің арқасында Қазақстан Қытайдың теңіз портына қол жеткізді
Осы теңіз порты табыс пен жұмыс әкелуі үшін, инфрақұрылымды құру керек болды, біз бір нәрсе сатуға мәжбүр болдық.
Қытай Жібек жолын дамытуды ұсынған кезде, келесі премьер-министр кім болатыны туралы сұрақтар болмады. Қытай тілін білетін Мәсімов болды.
Теңіз порты бақылауға алынды, біз оның жұмыс істеуі үшін оны жұмыспен қамтамасыз етуіміз керек болды, шығындардың пайда болуына жол бермеуіміз керек болды.
Осыған байланысты біз Қытаймен экономикалық байланыстарды нығайттық.
Осы «Бір белдеу, бір жол» бағдарламасының аясында Қытайдан Қазақстанға 50 өнеркәсіптік зауыт салу немесе көшіру туралы шешім қабылданды.
Бұл бағдарлама қазірдің өзінде іске асырылуда.Өткен жылы мен делегацияның құрамында бірге барып,
Қазақстанда қандай кәсіпорындар салынғанын қарадым.
Ең алдымен, бұл ауыл шаруашылығы мен мұнай-газ секторымен байланысты кәсіпорындар. Қытай - бұл үлкен нарық, 1,5 миллиард адам.Олар азық-түлікке өте қажетсінеді.
Қазақстан аумағы үлкен болғандығын ескерсек, Қазақстанда ауыл шаруашылық мақсаттары үшін 100 миллион гектар жер бар. Қазір біз тек бесінші бөлікті ғана пайдаланамыз.
Жер жұмыс істеуі керек. Бұл, бәлкім, өте үлкен табыс пен инвестициялар. Біз қайтадан ауыл шаруашылығын дамытуды бастадық.
Біз қытайлықтар үшін жеке даму бағдарламасын нақты анықтадық.
Ауыл шаруашылық кәсіпорындарынан басқа,қытайлық компаниялар Мәсімовтің кезінде мұнай өңдеу зауыттарын жаңғыртуына өте көп қаржы салды:Атырау мұнай өңдеу зауытына,Шымкент мұнай өңдеу зауытына.
Мәселелер ауқымы өте кең.Айтпақшы, Алматыда 2019 жылы іске қосылуы тиіс зауыт құрылуда, біз мұнай және газ, мұнайлы ірі мемлекетпіз, бірақ біз Қазақстанда құбырларды шығармаймыз.
Алатаудың өндірістік аймағында үлкен диаметрлі құбырлар шығаратын зауыт салынады. Шын мәнінде, Қазақстан бұл құбырларды импорттаушыдан экспорттаушыға айналып жатыр.
КӘРІМ МӘСІМОВ ПРЕМЬЕР-МИНИСТРІНІҢ ЖҰМЫС НӘТИЖЕЛЕРІ. НЕГЕ ҚЫЗМЕТТЕН КЕТТІ?
Бұл бағдарламалар Мәсімов үкіметінің кезінде іске қосылды. Көптеген инвесторларды тарту үшін келесі шешім қабылданды, ақыры жер сатуға кірісті.
Және бұл саяси және экономикалық дағдарыстың басы болды. Қазақстан халқы бұл жағдайға дайын емес болды. Жер митингтері болды.
Мәсімовтың үкіметі отставкаға кетуге мәжбүр болды. Келесі тағайындалған премьер-министр, ол жаңа реалияға байланысты жағдайды шешуге мәжбүр болды.
Премьер-министрлерді тағайындау дәстүріне сүйене отырып, келесі премьер-министр кім болады? Мәсімов үкіметіндегі оның вице-премьері Бақытжан Сағынтаев
КӘРІМ МӘСІМОВТЫҢ ҚЫЗМЕТІНДЕГІ ҚҮИИДМБ-НЫҢ ЕКІНШІ КЕЗЕҢІНІҢ ЖҮЗЕГЕ АСЫРУЫНА БАЙЛАНЫСТЫ БЕЛГІЛІ БІР ПОЗИТИВКЕ ҚАРАМАСТАН,
ОЙЛАНБАҒАН ЭКОНОМИКАЛЫҚ САЯСАТ ПРЕМЬЕР-МИНИСТРДІҢ КЕТУІНЕ ӘКЕЛДІ.
ПРЕМЬЕР-МИНИСТР ҚЫЗМЕТІНДЕГІ БІРІНШІ МЕРЗІМІНДЕ ЖАҢАӨЗЕҢ ҚАЛАСЫНДАҒЫ МҰНАЙШЫЛАРДЫҢ ӘЛЕУМЕТТІК-ЭКОНОМИКАЛЫҚ МӘСЕЛЕЛЕРІН ШЕШЕ АЛМАДЫ.
ПРЕМЬЕР-МИНИСТР ҚЫЗМЕТІНДЕГІ ЕКІНШІ МЕРЗІМІНДЕ ЖЕР РЕФОРМАЛАРЫН ЖҮЗЕГЕ АСЫРУ КЕЗІНДЕ МҰҚИЯТ ОЙЛАНБАҒАН ӘРЕКЕТТЕРДІ ЖАСАДЫ,
ОЛАР ҚАЗАҚ ТІЛДІ ХАЛЫҚ АРАСЫНДАҒЫ МИТИНГТЕРГЕ ӘКЕЛДІ.